s

Ekonomik dev, jeopolitik cüce

Başlıktaki tanımlamayı ilk yapabilen kişi olmayı gerçekten çok isterdim ama bu sözü ilk olarak 1991’de Belçika Dışişleri Bakanı Mark Eyskens kullandı.

Eyskens, Yugoslavya iç savaşı sırasında Avrupa’nın büyük ekonomisine rağmen kendi arka bahçesindeki savaşları bile ABD müdahalesi olmadan durduramamasını bu tanımlamayla eleştirdi.

Aradan 37 yıl geçti, durum halen aynı.

Brüksel, 450 milyon kişilik devasa bir pazar.

Brüksel, teknolojiden, otomotive kadar hemen her sektör için 27 ülkede geçerli kuralları belirleme gücüne ve kapsamlı ekonomik yaptırımlar uygulama kapasitesine sahip.

Buna rağmen dünya siyasetinde esamesi okunmuyor.

Bir askeri gücü yok, askeri gücü olsa 27 ülkenin aynı noktada buluşması zor, 26 ülke aynı noktada buluşsa bile tek bir ülkenin vetosu tüm süreci tıkamaya yetiyor.

Sadece bunlar değil, enerji, savunma sanayii ve kritik teknolojilerde büyük oranda dışa bağımlı.

Hal böyle olunca da Avrupa Birliği dünyanın şekillendiği masalarda sandalye bulamıyor.

Yüz milyarlarca dolar para harcadığı Ukrayna savaşında müzakere masasına alınmak için en ağır yaptırımları uyguladığı Putin’in onayını bekliyor.

İran savaşında Washington, Brüksel’in fikrini sormadı, sadece imkânlarını kullandırmalarını istedi.

Tüm masalardan kovulan bu jeopolitik cücenin elinde boy gösterebileceği tek yer Kıbrıs kaldı.

Orada da Birleşmiş Milletler var, garantör 3 ülkeden Türkiye ve İngiltere AB üyesi değil.

Bu gidişatın sonucu şimdiden belli, Avrupa Birliği ekonomik bir birlik olarak kalacak ama siyasi birlik olarak giderek dağılacak, özellikle aşırı sağ iktidarlar Brüksel’e devrettikleri kimi egemenlik haklarını yavaş yavaş geri almaya başlayacaklar.

Von der Leyen gibi şaibeli ve diplomasi özürlü birinin liderliğinde bu siyasi çöküş tahmin edilenlerden daha hızlı olacak ve bu Türkiye için de gayet iyi olacak.

Yetenekleri köreltilmiş mühendisler çağı…

Bu yazacaklarım alanında Türkiye’nin en iyilerinden birisi olan bir profesöre ait.

Hem üniversitede hem de görev aldığı çeşitli kurumlarda binlerce öğrenci yetiştirmiş, çok yetenekli doktora öğrencilerine kapılar açmış bir akademisyen.

Özellikleri sadece bunlarla sınırlı değil, dijital iletişim, bilgi teorisi ve hata kontrol kodlaması alanlarında öncü çalışmalarıyla tanınan dünyaca ünlü bir profesörün araştırma grubunda görev yapmış, daha sonra hocasıyla birlikte çok sayıda yüksek atıflı bilimsel makale ve bildiri yayımlamış birisinden söz ediyorum.

Sohbet sırasında bana anlattıklarının özeti şöyle:

- Mühendislik eğitiminde ödev ve projelerin önemi büyüktür. Mühendis adayları temel teknikleri vehesaplamaları bu çalışmalar sırasında gözü kapalı yapacak hale gelirler.

- Son iki yılda yapay zekâ kullanımının artmasıyla birlikte öğrenciler bu süreçleri yapay zekâ desteğiyle atlatmaya başladılar. Bu durum becerilerinin körelmesine, bir mühendisin en temel yetkinliklerinden biri olan cebirde bile hamlamalarına neden oluyor.

- Üniversiteler kısa vadede çareyi ödev ve projelerin puan ağırlığını düşürmekte, sınıf içi sınavların ağırlığını arttırmakta buldular ama bu sorunu çözmeye yetmiyor.

- Yeni nesil mühendislerin eğitimleri yapay zekâya bağımlı hale geldi. Bu bağımlılık gelecekte yapay zekâ şirketlerine diledikleri fiyatı dayatma imkânını veriyor. Açık kaynak modelleri de var ama bunları çalıştırmak için hem yüksek donanımlı makineler gerekiyor hem de bu modeller çok düşük hızlarla çalışıyor. Bunun önlemini almazsak yakın bir gelecekte dışa bağımlı ve verimsiz bir genç mühendis ordusuyla karşı karşıya kalırız.

Netanyahu, Trump’ı yine kandıracak mı?

ABD medyası, soykırım sanığı Netanyahu’nun 4 ila 7 gün sürecek bir savaş için Başkan Trump’a bastırdığını yazdı.

MOSSAD Direktörü, Washington’a gidip hem CIA Direktörü hem de üst düzey yetkililerle görüşmüş.

İsrail Savunma Kuvvetleri Askeri İstihbarat Direktörü de mevkidaşlarıyla yaptığı konuşmalardaİran’ın yeniden silahlandığı iddiasını dillendirmiş.

İsrail, İran’ın nükleer silah üretme kapasitesi iddiasına bu kez kimyasal ve biyolojik silahı da eklemiş.

ABD Başkanı, İsrail’in verdiği istihbarata dayanarak girdiği savaşın faturasını seçimlerde ödedi, bir kez daha aynı suyla yıkanır mı göreceğiz.

Ancak şu soruyu da akılda tutmak lazım, 4 ila 7 gün sürecek bir savaş planı masada yapılabilir de İran bu takvime sadık kalır mı?

Haber Yorumları

Henüz Yorum Yapılmamış.

Sende Yorum yap

Son dakika haberler

En güncel ve en doğru, tarafsız haberin merkezi.