‘Canlanmayı’ yakalayabiliriz

. Yazar - Kimbilir Editör 8 Nisan 2026 Çarşamba

Hafta sonu Adana’daydım. Pek çok meslektaşım gibi bu yıl 14’üncüsü düzenlenen Uluslararası Portakal Çiçeği Karnavalı’na katıldım. Renkli karelere tanıklık ettim, birbirinden lezzetli tatlar denedim. Ancak aynı zamanda fark ettim ki mesele yalnızca yaklaşık 200’den fazla etkinlikte sunulan müzik, gastronomi ve gösterilerden ibaret değil. Karnavalın çok daha derin bir ekonomik ve kültürel etkisi var.

Adana’daki Portakal Çiçeği Karnavalı, Türkiye’nin ilk ve tek şehir karnavalı. Oysa dünyada şehirlerle özdeşleşmiş, güçlü ekonomik ve kültürel etkiler yaratan benzer organizasyonlar oldukça yaygın. Örneğin Rio de Janeiro’daki Rio Karnavalı her yıl milyonlarca insanı kendine çekiyor ve kent ekonomisine ciddi katkı sağlıyor. Venedik Karnavalı, tarihi kostümleri ve maskeleriyle görsel bir şölen sunarken önemli bir ekonomik değer de yaratıyor. New Orleans’taki Mardi Gras, Londra’daki Notting Hill Karnavalı ve Fransa’daki Nice Karnavalı da benzer şekilde şehir kimliğiyle bütünleşmiş organizasyonlar arasında yer alıyor.

Benim hafta sonunda gördüğüm Portakal Çiçeği Karnavalı da şehrin markalaşması, ekonomik canlanma, kortej ve sokak eğlencesi, kültür, sanat ve gastronomi gibi unsurlarıyla diğer başarılı örneklerle benzer özellikler taşıyor. Özellikle gastronomi ve narenciye temasıyla kendine özgü bir kimliği de vardı.

UNESCO Kültürel Miras Listesi’nde yer alan Barranquilla Karnavalı’nda olduğu gibi, Adana’da da folklorik gösteriler ve kültürel etkinlikler sokaklara taştı. Rengarenk kostümler içinde binlerce insan bir araya geldi. Beş gün boyunca sahne alan sanatçılar konserler verdi; atölyeler, tiyatrolar, oyun alanları ve çocuk etkinlikleri büyük ilgi gördü. “Portakallı Lezzetler” birbirleriyle yarıştı.

Ekonomik etki

Bu tür karnavallar sadece eğlence değil, o şehir için stratejik bir kalkınma aracı gibi de çalışır. Şehri dünya sahnesine çıkarır, kısa vadede yüksek gelir yaratır; turizm, yatırım ve kültürel gelişimi tetikler. Aynı mekanizma Adana’da çalışıyor.

Karnavalın fikir önderlerinden Toyota Türkiye CEO’su Ali Haydar Bozkurt, organizasyonun Adanalıların moralini yükseltirken şehrin marka kent olma yolculuğuna da ivme kazandırdığını vurguluyor. Bozkurt, ekonomik etkisini ise şu sözlerle ifade ediyor: “Esnafımızın morali yükseldi, ticareti arttı. Bu ekonomik canlanma küçük esnaftan başladı ve tüm Adana’ya yayıldı. El işleri satan kadınlarımız, yeme içme sektöründeki insanlarımız yani kısacası ekonomiyi oluşturan her unsurda karnaval ile birlikte büyük bir ekonomik canlanma yaşandı.”

Gerçekten de Bozkurt’un vurguladığı gibi bu tip karnavallar şehrin markalaşmasına katkıda bulunur. Hatta Rio örneğinde olduğu gibi zamanla o şehrin imzası haline gelir. Aynı zamanda önemli bir ekonomik etki de yaratır. Oteller dolar, restoranlar ve kafeler iş yapar, ulaştırma sektörü canlanır, küçük esnafın ve sokak satıcılarının cirosu artar.

Nitekim geçen yıl karnavalın Adana ekonomisine yaklaşık 6,5 milyar liralık katkı sağladığı ifade ediliyor. Bu yıl için henüz net bir rakam açıklanmasa da organizasyon komitesi, bir milyonu aşan katılım sayesinde her ölçekte esnaf için rekor düzeyde gelir beklendiğini belirtiyor. “Portakal Çiçeği” bu anlamda konaklama tesisleri, kafe ve restoranlar, mağazalar, toptancılar, perakendeciler, bakkallar, marketler, kadın girişimciler ve genç girişimciler ile birlikte her ölçekte esnafa dokunan bir organizasyondu.

Adana marka oldu

Kente yayılmış yüzlerce etkinliği ve on binlerce kişiyi kapsayan bu tür büyük organizasyonlar şehirleri gelişmeye, altyapılarını iyileştirmeye zorlar. Ulaşımın düzenlenmesi, etkinlik alanlarının iyileştirilmesi, güvenlik ve organizasyonel kapasitenin güçlendirilmesi biraz da zorunluluktan yapılır ama şehir, karnaval için hazırlanırken aslında kalıcı yatırım kazanır.

Başka şeyler de yaşanır. Mesela şehirde birlik duygusu artar. Ve bence en önemlisi bu tür etkinliklere ve sahipliği yapan halk şehirleriyle gurur duyar.

Kısacası, “Portakal Çiçeği Karnavalı” iyi kurgulanmış, güçlü bir organizasyondu. Ve bana göre, Ali Haydar Bozkurt’un dediği gibi ”Adana marka oldu.”