s

Yaşlı kuşağın yapay zeka kullanımı nasıl 3 kat arttı? Yalnızlığa karşı dijital teselli mi?

MİLLİYET.COM.TR -Türkiye’de yapay zeka kullanımı 7'den 77'ye her geçen gün artış göstermekte. Yapay zeka kullanımı toplumun farklı yaş gruplarında hızla yayılırken, özellikle ileri yaştaki bireylerde dikkat çekici bir artış yaşandı. Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) “Yapay Zeka İstatistikleri 2026” bültenine göre, 65 - 74 yaş grubunda yapay zeka kullandığını belirten bireylerin oranı 2025 yılında yüzde 1.7 iken, 2026 yılında yüzde 5.1’e yükseldi.

Yaş gruplarına göre bakıldığında en yüksek oran gençlerde görülüyor. 16 - 24 yaş grubunda yapay zeka kullanımı 2025 yılında yüzde 39.4 seviyesindeyken, bu yıl yüzde 64.9’a yükselmiş.

25 - 34 yaş grubunda kullanım oranı yüzde 30’dan yüzde 55.7’ye, 35 - 44 yaş grubunda yüzde 15.5’ten yüzde 38.1’e çıktı. 45 - 54 yaş grubunda yüzde 7.1’den yüzde 20.6’ya yükselen oran, 55 - 64 yaş grubunda ise yüzde 3.1’den yüzde 10.6’ya ulaştı. Yaşlı kullanıcılarda ise çok daha ilginç istatistikler var.

YAŞLILARIN YAPAY ZEKA KULLANIMI 3 KATINA ÇIKTI

Bu istatistiklere göre 65 - 74 yaş grubunda yapay zeka kullananların oranı yalnızca bir yıl içerisinde yaklaşık üç katına çıkmış durumda. Veriler, yaşlı bireylerin de üretken yapay zekayı gündelik hayatlarının bir parçası haline getirmeye başladığını gösterirken, bu kullanımın nedenleri ve beraberinde getirdiği riskler de tartışma konusu haline geliyor.

Örneğin söz konusu yaş grubunda erkeklerin yapay zeka kullanım oranı yüzde 2’den yüzde 5.3’e çıkarken, kadınlarda bu oran yüzde 1.2’den yüzde 4.9’a yükseldi. Böylece yaşlı kadınların yapay zeka kullanımında ise bir yılda yaklaşık dört katlık artış görüldü.

Yaş ilerledikçe kullanım oranı düşmeye devam etse de, özellikle 65 - 74 yaş grubundaki artış dikkat çekici bir değişime işaret ediyor.Peki uzmanlar bu artış hakkında ne düşünüyor?

“YAŞLILAR TEKNOLOJİYİ ÖĞRENEMEZ” DÜŞÜNCESİ GERİDE KALDI

Sosyolog Prof. Dr. Nilüfer Narlı’ya göre bu tablo, yaşlı bireylerin yeni teknolojilere uyum sağlayamayacağı yönündeki yaklaşımın sorgulanması gerektiğini gösteriyor. Narlı, “Yaşlılar teknolojiyi öğrenemez” düşüncesinin dışlayıcı bir varsayım olduğunu belirterek, yapay zeka kullanımındaki artışın ileri yaşlarda da yeni araçların öğrenilebileceğini ve gündelik hayata dahil edilebileceğini gösterdiğini ifade ediyor.

Hücreler geçmişi hatırlar mı? Yıllar önce yaşandı, etkisi bugün ortaya çıkıyor: Bedenin gizli hafızası

Narlı’ya göre burada kişinin eğitim geçmişi, çalışma hayatında teknolojiyle kurduğu ilişki, emeklilik koşulları ve sosyal çevresi de önemli. Yapay zeka, yaşlı bireylerin ekonomik, kültürel ve sosyal sermayesini geliştiren, yaşamlarını kolaylaştıran bir araç haline gelebilir.

Alıntı Metni

Prof. Dr. Nilüfer Narlı, yaşlı bireylerin yapay zekayı adeta bir öğretmen gibi kullanarak bilgi ve kültürlerini geliştirebileceğine dikkat çekiyor. Ancak burada önemli bir başka unsurun da kuşaklar arası ilişki olduğunun altını çiziyor.

Alıntı Metni

EN ÖNEMLİ RİSK: YAPAY ZEKANIN SÖYLEDİĞİ HER ŞEYİ DOĞRU KABUL ETMEK

Sosyolog ve Tarihçi Dr. İsmail Öz ise yaşlıların yapay zekaya yönelmesinin arkasında toplumdaki değişimin de etkili olabileceğini ifade ediyor. Öz, özellikle Türkiye’de okuma kültürünün geçmişten bugüne yeterince güçlü olmadığını belirterek, yapay zekanın yaşlı bireyler açısından bilgiye ulaşmanın kolay ve hızlı bir yolu haline gelmiş olabileceğini söylüyor.

Alıntı Metni

Öz, bu durumun tek başına yapay zeka kullanımının nedeni olarak gösterilemeyeceğinin altını çizerken, çekirdek ailenin yaygınlaşması ve yaşlı bireylerin aile içerisinde eskisi kadar geniş bir sosyal çevreye sahip olmamasının da önemli faktörlerden biri olabileceğini düşünüyor.

Diğer taraftan meseleyi bir psikolog çerçevesinden de değerlendirmek gerek. Bu noktada görüşüne başvurduğumuz Psikolog Gözde Yana Seyyar, ailelerin yaklaşımının oldukça önemli olduğunu vurgularken, birlikte öğrenmek ve oluşabilecek risklerin sakince konuşulmasının daha iyi sonuçlar verebileceğini belirtiyor.

Alıntı Metni

YAPAY ZEKA GÜNDELİK HAYATTA BAĞIMSIZLIĞI ARTIRIYOR

Yaşlı bireylerin yapay zeka kullanmasının olumlu taraflarından biri de gündelik işlerde daha bağımsız hareket edebilmeleri olabilir. Prof. Dr. Nilüfer Narlı, yapay zekanın bir dilekçe taslağı hazırlamak veya teknik bir konuda bilgi edinmek gibi basit görünen işlerde kişinin kendi başına hareket etme kapasitesini artırabileceğini belirtiyor. Burada asıl önemli olanın ise yapay zekanın kişinin hayatında nasıl konumlandığı. Başka bir ifadeyle, teknolojiyi kullanmak tek başına yeterli değil. Yapay zekanın kişinin ihtiyaçlarına ve rutinlerine ne ölçüde dahil olduğu da önemli. Narlı'nın bu konudaki görüşleri ise şöyle:

Alıntı Metni

YAŞLILAR İÇİN YAPAY ZEKA EĞİTİMİ ÇOK ÖNEMLİ

Her yaştan kullanıcıda olduğu gibi özellikle yaşı ilerleyen kullanıcıları yapay zekayı kullanma konusunda doğru yönlendirmek oldukça önemli. Özellikle farklı platformlarda ortaya çıkan yanlış yönlendirmeler ve istismar bu konuyu daha da önemli kılıyor.

Prof. Dr. Nilüfer Narlı, yaşlı kullanıcılara yapay zekayı kullanma konusunda bilgi vermenin önemine dikkat çekiyor:

Alıntı Metni

TÜİK'in ortaya koyduğu veriler, yapay zekanın Türkiye'de yalnızca gençlerin kullandığı bir teknoloji olmaktan çıktığını gösteriyor.Ancak kullanım oranındaki artış, tek başına olumlu veya olumsuz bir tablo anlamına gelmiyor. Yapay zekanın yaşlı bireylerin hayatını kolaylaştırması, bilgiye erişimini artırması ve gündelik işlerde bağımsızlığını desteklemesi mümkün. Aynı teknoloji yanlış bilgiye güvenme, kişisel verileri paylaşma, sağlık konusunda hatalı yönlendirmelere uyma veya gerçek sosyal ilişkilerin yerini yapay etkileşimlerin alması gibi riskleri de beraberinde getirebiliyor.

Eski Meta mühendisi Arturo Béjar'dan çarpıcı itiraf: 'Çocuklar bu platformlara erişmemeli'

Prof. Dr. Nilüfer Narlı bu nedenle yaşlı bireylere yalnızca yapay zekanın nasıl kullanılacağının değil, verilen cevapların nasıl kontrol edileceğinin de öğretilmesi gerektiğini belirtiyor. Kişisel verilerin korunması ve gerektiğinde insan uzmanlara başvurulması da bu eğitimin önemli parçaları arasında yer alıyor. Psikolog Gözde Yana Seyyar, yaşlılardaki yapay zeka kullanımındaki artışın, bu teknolojiye uyum mu, yoksa sosyal devletin ve aile bağlarının zayıflamasının bir sonucu mu olduğu konusundaki görüşlerin tek bir nedene bağlanamayacağını söylüyor:

Alıntı Metni

'YALNIZLIĞI BİR SÜRELİĞİNE HAFİFLETEBİLİR'

Yaşlıların yapay zekayı yalnızlığın bir tesellisi olarak görebileceği konusunda da sorularımızı yanıtlayan Psikolog Gözde Yana Sayar, teknolojinin yalnızlığı bir süreliğine hafifletebileceğini, insana merak ettiği bir konuda eşlik edebileceğini, düşüncelerini toparlamasına yardım edebileceğini belirtiyor. Fakat yalnızlığın temelinde görülmeme, paylaşamama ya da hayatın içinde yeterince yer bulamama varsa, ekrandan gelen yanıtın bu ihtiyacı bütünüyle karşılamasının oldukça zor olduğunun da altını çiziyor. Sayar;

Alıntı Metni

Türkiye'de yapay zeka kullanımının önümüzdeki dönemde yaş gruplarının tamamında daha da yaygınlaşması beklenirken, tartışmanın yalnızca “Kimler yapay zeka kullanıyor?” sorusuyla sınırlı kalmaması gerekiyor. Yaşlı bireylerin bu teknolojiyi ne amaçla kullandığı, ne kadar bağımsız kullanabildiği ve yapay zekanın verdiği bilgiyi ne ölçüde sorgulayabildiği de en az kullanım oranları kadar önemli hale geliyor.

Altında düşüşü frenleyen gelişme! Fed beklentisi değişti
Hibrit sistemde de mesai hakkı var

Haber Yorumları

Henüz Yorum Yapılmamış.

Sende Yorum yap

Son dakika haberler

En güncel ve en doğru, tarafsız haberin merkezi.