Güneş, teknoloji ve stratejik hedefler
Enerji dönüşümünde hedef koymak kolay, o hedefe ulaşacak kapasiteyi kurmak zor. Daha fazla güneş ve rüzgar santrali istiyorsak yatırım yapmak, teknoloji geliştirmek ve bunları finanse edecek kaynak bulmak gerekiyor. Bu hafta Antalya’da COP 31’de enine boyuna tartışılan iklim mücadelesinin somut karşılığı biraz da fabrikalarda, üretim hatlarında ve elektrik şebekesinde ortaya çıkıyor. Türkiye açısından bu dönüşümün anlamı emisyonları azaltmanın ötesine geçiyor. Enerjide dışa bağımlılığı düşürmek, sanayinin rekabet gücünü artırmak ve yeni ihracat alanları açmak için de yenilenebilir enerji kapasitesini büyütmeliyiz. Ancak santrali kurarken kullanılan teknolojiyi sürekli dışarıdan alırsak, dönüşümün yaratacağı katma değerin önemli bölümünü başkalarına bırakırız. Geçenlerde Düzce’de ziyaret ettiğimiz Pekintaş tesisleri, bu nedenle üzerinde durulması gereken bir örnek.
300 milyon dolar yatırım
İnşaatla başlayan, prefabrik yapılara ve çatı sistemlerine uzanan birikim, bugün güneş paneli ve hücre üretimine dönüşmüş durumda. Bina inşaatı yapılırken çatısında elektrik üretmeyi düşünmek, şirketi başka bir sanayi alanına taşımış. Şirketin başkanı Özhan Olcay başlangıcı şöyle anlatıyor: “2013’te ‘Pasif binalar yapsak, müşterilerimiz kendi enerjilerini üretse’ dedik.” O yıl Alman Schmid ortaklığıyla yıllık 10 megavat kapasiteyle başlayan panel üretiminde bugün yıllık 3 bin megavata ulaşılmış. Şu an günlük üretim 10 bin panel. Bu rakam elektrik üretimini değil, panel fabrikasının üretim kapasitesini gösteriyor. Asıl mesele, büyüyen enerji talebini karşılayacak sanayi altyapısının da kurulması. Daha kritik adım ise panelin temel bileşeni olan hücrenin üretimi. Şirket, nisanda devreye aldığı yıllık 5 gigavat kapasiteli tesiste TOPCon teknolojisini kullanıyor. Olcay, “Şu ana kadar hücre üretimi için 300 milyon dolarlık yatırım yaptık. Yatırımımız devam ediyor” diyor.
Finansman kilit konu
Şirkette yerlilik oranı panelde yüzde 82, hücrede yüzde 62. Yenilenebilir enerjiyi büyütmek, aynı zamanda bir teknoloji ve sanayi politikası meselesi. Teknoloji ortaklıklarıyla kazanılan üretim becerisini araştırma, mühendislik ve ürün geliştirmeyle ilerletmek gerekiyor. İş panel üretmekle de bitmiyor. Üretilen elektriği taşıyacak şebekeye, güneş olmadığında sistemi destekleyecek depolamaya ve enerjiyi daha verimli kullanacak yatırımlara da ihtiyaç var. Grubun 10 farklı bölgede inşası süren toplam 280 megavatlık depolamalı güneş santrali projeleri, üretim ile enerji yatırımı arasındaki bağı gösteriyor. Bu zincirin kilit halkası finansman. Yüz milyonlarca dolarlık yatırımlar, uzun vadeli kaynak ve öngörülebilir kurallar gerektiriyor. Teşviklerin başarısını da belge sayısıyla değil, devreye giren tesis, gelişen teknoloji ve yaratılan katma değerle ölçmeliyiz. Türkiye güneşini elektriğe çevirirken, sanayi birikimini de teknolojiye çevirebilmeli. Enerji dönüşümündeki kalıcı kazanç, bu iki kapasiteyi birlikte büyütmekten geçiyor.
Sende Yorum yap