İran’da muhalefet birleşebilir mi?

. Yazar - Kimbilir Editör 3 Mart 2026 Salı

İran’da 47 yıllık ayrışmanın ardından, ocak ayındaki ayaklanma ve İran içindeki protestoların devam etmesi, yurt dışındaki muhalefet arasında daha büyük bir birlik için ateşleyici oldu. İsrail’den Jerusalem Post gazetesinin analizine göre, ABD ve İsrail’insaldırıları,muhalefet içindeki birlik arayışına ivme kazandırdı. Hem ülke içinde hem de ülke dışındaki muhalefet, rejim değişimi için ciddi bir şans elde etmiş durumda. İranlı Kürt partilerinin geçtiğimiz haftalarda gerçekleştirdiği birleşme hareketinin bir benzerinin daha geniş muhalefet içerisinde gerçekleşip gerçekleşmeyeceğini önümüzdeki dönem gösterecek.

Solda ittifak

Özellikle sol görüşlü muhalefet için İngiltere’nin başkenti Londra’da gerçekleştirilen kongre dikkat çekerken, burada gençler odaklı yeni bir hareketin temelleri atıldı. Ülkeyi terk eden İran öğrenci hareketinin tanınmış isimleri tarafından kurulan “Devrimci Solun Kapsayıcı İttifakı”, solun yeni nesli arasındaki parçalanmayı aşmak için yeni bir çaba olarak değerlendiriliyor.

Pehlevi’nin adımları

İran Şahı’nın büyük oğlu Rıza Pehlevi’nin Fransa’nın başkenti Paris’te attığı adımlar da dikkat çekiyor. Sağ görüşlü İranlılar ve monarşi yanlıları tarafından desteklenen Pehlevi, Paris’te bir grup sol görüşlü aydın ile görüştü. Toplantıda İran’ın en önde gelen düşünürlerinden bazıları yer aldı. Bu, Pehlevi’nin sol kanat ile uzlaşma çabası olarak da yorumlandı.

Lidersiz siyasi başarı olmuyor

İran’da ocak ayındaki büyük halk hareketi, liderleri olmayan bir oluşumun siyasi başarı şansının az olduğunu bir kez daha gösterdi. Şimdi İran rejimi en güçsüz konumundayken ülkede muhalefetin ilk kez hareketlendiği görülüyor. Yıllar boyunca muhalefet arasında güven eksikliği oluşturmayı hedefleyen ve bunda başarılı olan rejimin bu en zayıf anında nasıl bir karşı hareketin oluşacağı henüz belirsiz.