20 dakika, 80 bin TL: Travis Scott deneyimi nasıl ayıplı hizmet oldu? Gidenler anlattı tüketici hakları uzmanı yorumladı

Metin Aktaşoğlu / metin.aktasoglu@milliyet.com.tr- Dünyaca ünlü ABD'li rapçi Travis Scott, İstanbul'da gerçekleştirdiği etkinlikle sosyal medyanın gündemine damga vurdu. Organizasyon neredeyse tüm etmenleriyle tartışma yaratırken hem etkinliğe katılanlar hem de etkinliğe ilişkin paylaşımlara denk gelenler ana hatlarıyla şu noktalar üzerinde durdu: Bilet fiyatları, etkinliğin türü, Travis Scott'ın sahnede kalma süresi ve genel hatlarıyla organizasyonun kendisi... Öncelikle sosyal medyayı sallayan iddialara bakalım. Öne sürülene göre Travis Scott, aylar öncesinde duyurulan ve bilet fiyatları dile kolay 30 bin ile 80 bin TL arasında değişen etkinlikte planlanandan yaklaşık bir buçuk saat sonra sahneye çıktı, seyircilerin kendisini görebildiği süre boyunca yüzünü çok büyük ölçüde gizledi, yetmezmiş gibi sadece yirmi dakikalık -canlı bir şarkı söylemediği- performansının ardından yuhalamalar eşliğinde sahneden indi.
Tersane İstanbul'da gerçekleşen etkinliğin organizatörü TemaCC'nin kurucusu Taylan Özcan, tepkiler üzerine bir açıklama yapmak durumunda kalırken “etkinliğin klasik bir konser formatında kurgulanmadığını” dile getirdi. Peki bu ne anlama geliyor? Etkinlikte yer alan üç seyirci, deneyimlerini Milliyet.com.tr'ye aktarırken ciddi biçimde hayal kırıklığına uğradığını ifade eden de var, “Bunun alışılmış bir konser olmayacağını biliyordum, bunu bilerek biletimi aldım” diyen de... Öte yandan Tüketici Konfederasyonu Başkanı Aydın Ağaoğlu da sorularımızı yanıtlarken mağduriyet halinde tüketicilerin sahip olduğu hakları hatırlattı. Ağaoğlu, “6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun” çerçevesinde organizatörün yerine getirmesi gereken ve katılımcılara bu örnekte yol gösterebilecek yükümlülükleri hatırlattı.
'BÖYLE OLACAĞINI BİLEREK BİLET ALDIM'
İlk olarak sözü Ceren'e veriyoruz. Ceren sorularımızı yanıtlarken “Ben bilet almadan önce bunun bir DJ etkinliği olduğunu da Travis'in çok az şarkı söyleyeceğini de biliyordum. Fakat şöyle bir şey oldu; Travis'in çıkacağı saat organizatörlere göre 11 diye gözüküyordu 12 çeyrek gibi çıktı. Aslında bir tek o sorun oldu. Dediğim gibi ben DJ etkinliği olduğunu biliyordum ve bilerek buna yönelik açıklamaları okuyarak para vermiştim. Bence sinirlenen insanlar bunun bu tarz bir etkinlik olduğunu okumadan gelen insanlar. Normal bir konserdeki gibi çıkıp şarkı söyleyecek diye düşündü demek ki herkes. Galiba kimse buna yönelik açıklamayı okumamış” diyor.
Etkinliğin bir konser olmadığı bilgisinden bihaber bu kadar yüksek bir meblağ ödeyerek konsere gelenlerin neye uğradığını şaşırmış olmalarının doğal olduğunu söyleyen Ceren, “Çoğu kişi etkinlik bilgilerini okumadan gelmiş olmalı ki bu kadar yuhalamalar oldu. Travis sahneden indikten sonra aralarında konuşan insanlara kulak misafiri olduğumda 'Şu kadar ödedim, bir şarkı bile söylemedi' diyenleri duydum ama söylemeyecekti, çok az söyleyecekti zaten” ifadelerini kullanıyor. Buna ek olarak “Ama bana 'Memnun musun, beklentini karşıladı mı?' diye sorarsanız hayır tabii ki de karşılamadı” şeklinde konuşan Ceren, “Çünkü mesela etkiliğin açıklamasında 'otuz dakika DJ'lik' yapacağı belirtiliyordu sahnede kalma süresi o kadar bile değildi” diyor.
'DJ SETİ OLDUĞUNU BİLİYORDUM, 10 DAKİKA SÜRECEĞİNİ BİLMİYORDUM!'
Etkinliğin standart bir konser olmadığının Dani de farkında. Ukrayna vatandaşı Dani, özellikle Avrupa'nın çoğu lüks yaşantılara ev sahipliği yapan şehirlerinde bu türden etkinliklere katıldığını söylerken hayal kırıklığının sebeplerini ve deneyimini şöyle ifade ediyor:
'ALL NIGHT DEDİLER...'
Dani bilette “All night with Travis Scott” (Travis Scott'la tüm gece) yazdığını ve haliyle en azından bir saat etkinlikte bulunmasını beklediğini de vurguluyor. “Tüm gece kalsaydı demiyorum ama en azından bir saat durmalıydı 10 dakika değil” diyen Dani, organizatör paylaşımlarının beklentiyi ciddi biçimde artırdığının da altını çiziyor:
“Organizatörler etkinliğini çok başarılı duyurdu. Tüm şehirde, Instagram'da bir sürü sayfada reklamlar vardı ve haliyle daha özel bir etkinlik bekledim. Bir şekilde paramın kısmen iadesi için yollar deneyeceğim. Gürcistan'dan Fransa'ya dünyanın her yerinde pek çok benzer etkinliğe katıldım. Böyle yüksek bir ücret ödeyip karşılığında herhangi bir hizmet veya saygı görememek, yaşadığınız memnuniyetsizliği daha da katlıyor.”
'AFİŞLERİ GÖRENE DEK BİLET ALMAYI DÜŞÜNMÜYORDUM'
Aslında Dani ve Ceren gibi Güray da etkinliğin “standart bir konser olmadığının” farkında. “En çok 20 dakika bile sahnede kalmaması beni hayal kırıklığına uğrattı, 12-13 senedir Travis Scott dinleyen biriyim; Spotify verilerimde en çok dinlediğim sanatçı kendisi” diyen Güray, “Konser olmadığını biliyordum. Afişler basılmadan önce bilet almamayı düşünüyordum çünkü gece kulübü etkinliklerinde 30-40 dk durup gidiyor; buna değmeyeceğini düşünüp bilet almadım ta ki afişte 1.5 saat duracağını görene kadar” şeklinde konuşuyor ve devam ediyor:
Bu noktada organizasyon şirketi TemaCC'nin açıklamasına da yer vermekte fayda var. Şunu da belirtelim temasa geçtiğimiz şirkete tercihleri doğrultusunda mail yoluyla sorularımızı ilettik ancak henüz bir dönüş alamadık. TemaCC'nin kurucusu Taylan Özcan'ın tepkiler üzerine yaptığı açıklamaları ise şu şekilde:
"31 Mayıs gecesi gerçekleştirdiğimiz Hosted by Travis Scott etkinliği, klasik bir konser formatı olarak kurgulanmadı. En başından itibaren amacımız Travis Scott’ı İstanbul’da hayranlarıyla aynı atmosferde buluşturmak; onun enerjisini, sahnedeki duruşunu ve geceye kattığı ruhu misafirlerimizle birlikte deneyimlemekti. Bu gece bizim için bir partiden çok, özel bir buluşma ve deneyim gecesiydi. Kurgumuz da tamamen bunun üzerine kuruluydu.
Travis Scott gece boyunca etkinliğin merkezindeydi; bir saat boyunca partiye ev sahipliği yaptı, misafirlerle aynı atmosferi paylaştı ve ardından mikrofonla yaklaşık 20 dakikalık özel bir performans sergiledi.
Travis Scott’ın bir gece önce, Şampiyonlar Ligi Finali after party kapsamında Budapeşte, Macaristan’da da yaklaşık 20 dakikalık canlı performans gerçekleştirdiğini biliyoruz. İstanbul’daki gece de bu uluslararası akışın bir parçasıydı.
TemaCC olarak hedefimiz, Türkiye'nin en büyük konserlerini düzenlemek, ülkemizin uluslararası vizyonu ve marka değerini yukarı taşımak, bunun yanısıra dünyanın en büyük isimleri ile klasik etkinlik formatlarının dışına çıkan ve İstanbul’da daha önce örneği görülmemiş deneyimler yaratmak. 31 Mayıs gecesini de bu vizyonla hayata geçirdik. Gelen herkese bu deneyimin bir parçası oldukları için teşekkür ediyoruz."
Organizatör firmanın “klasik konser formatı değil” savunmasına karşılık, Tüketici Konfederasyonu Başkanı Aydın Ağaoğlu, katılımcı deneyimleri ve ortaya çıkan tabloyu 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun çerçevesinde ele alırken söz konusu etkinliğin “ayıplı hizmet” kapsamına girebileceğini belirterek tüketicilerin yasal haklarını hatırlatıyor.
'AYIPLI HİZMET SÖZ KONUSU'
Ağaoğlu hem sanatçının dünyaca ünlü olmasına hem de bilet fiyatlarının yüksekliğine dikkat çekerek şunları söylüyor:
Bu noktada 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'un 13. Maddesi açık bir tanım yapmakta:
MADDE 13 – (1) Ayıplı hizmet, sözleşmede belirlenen süre içinde başlamaması veya taraflarca kararlaştırılmış olan ve objektif olarak sahip olması gereken özellikleri taşımaması nedeniyle sözleşmeye aykırı olan hizmettir.
'İNGİLİZCE DUYURULAR GEÇERLİ DEĞİL'
Burada “objektif olarak sahip olması gereken özellikler” ifadesine dikkat çeken Ağaoğlu, “Mutat olarak (alışılagelmiş şekilde) bir ses sanatçısı, müzisyen konser verecektir. Yani ne yapacak? Gelip fıkra anlatmayacak herhalde” diyor ve organizatörün sosyal medyada ve etkinlik afişlerinde “Hosted by Travis Scott” (Travis Scott'ın ev sahipliğinde) ifadesini kullanmasının yeterli olmayacağının altını özellikle çiziyor:
“İngilizce olarak yapılan duyurular geçerli değildir. Türkiye Cumhuriyeti vatandaşları İngilizce bilmek zorunda değil. Burada yapılacak konsere İngilizce ilanla kendisini saklayamaz.”
Kanun’un 55. maddesi de bu görüşü destekler nitelikte:
MADDE 55 – (1) Tüketicinin kullanımına sunulan malların tanıtım, kullanım... ilişkin Türkçe tanıtma ve kullanma kılavuzuyla... satışa sunulması zorunludur.
Ağaoğlu ayrıca, sanatçının maske ile sahneye çıkması üzerine yapılan “Acaba Travis Scott dublör mü kullandı” yorumlarına da değiniyor. Bu bağlamda Ceren, “Sahnedeki Travis Scott'tı gözlerimle gördüm. Onun olmadığına dair iddialar, gelmeyip 'Bak iyi ki gitmemişiz' demek isteyenlerin iddiası” derken Dani ise “Bilemiyorum yüzü kapalıydı, bir santimetresini bile göstermedi. Sahnedeki o olsa bile İstanbul'a ilk kez geliyorsun, azıcık bile yüzünü göstermemek nedir? En azından bir 'merhaba' bile dememek... Mesela Kanye de performansına maskeyle başladı ancak 1-2 parça sonra çıkardı” diyor.
Aydın Ağaoğlu bu noktada da çok net. “Sanatçının yüzünün maskeli olması mutat bir şey değil, hayatın olağan akışına aykırı. Burada tüketici sanatçıyı görmemiş, bu konuda kendisi uyarılmamış. 'Belki başka birini çıkardılar' diye düşünebilir katılımcı o zaman...” değerlendirmesinde bulunuyor.
Mağdur olduğunu düşünen katılımcılar için kanun “seçimlik haklar” sunmakta. Kanun’un 15. Maddesi uyarınca tüketiciler şu haklara sahip:
MADDE 15 – (1) Hizmetin ayıplı ifa edildiği durumlarda tüketici, hizmetin yeniden görülmesi, hizmet sonucu ortaya çıkan eserin ücretsiz onarımı, ayıp oranında bedelden indirim veya sözleşmeden dönme haklarından birini sağlayıcıya karşı kullanmakta serbesttir.
'EN MAKUL OLAN BEDEL İNDİRİMİ'
Aydın Ağaoğlu nihayetinde en makul yolun “ayıp oranında bedel indirimi” olduğunu “İzleyici nihayetinde etkinliğe gitmiş, bir şekilde izlemiş. Madem ayıp varsa ayıp oranında bedel indirimi en makul olandır bence” şeklinde ifade ediyor ve tüketicilerin izlemesi gereken yolu özetlerken, “Bununla ilgili Tüketici Hakem Heyetlerine internet üzerinden başvurabilirler. Biletlerini, ilanları, belgeleri ekleyip 15 gün içinde kolayca başvuru yapmaları mümkün. Ve hiçbir bedel ödemek durumunda değiller” diyor. Süreçte ispat yükünün satıcıda (organizatörde) olduğunu hatırlatan Ağaoğlu, tüketicinin en temel haklarından birinin “bilgilenme hakkı” olduğunu da sözlerine eklerken “Ayrıca hukukun temel kurallarına göre; yorum gerektiren gri alanlarda zayıf taraf olan tüketici lehine yorum ve değerlendirme yapılır” diyor.
Categories: 20 dakika, 80 bin TL: Travis Scott deneyimi nasıl ayıplı hizmet oldu? Gidenler anlattı tüketici hakları uzmanı yorumladı
Sende Yorum yap