Fırat’ın sırrı çözüldü
Türkiye ile Irak arasında yaklaşık 2 bin 800 kilometre boyunca akan Fırat Nehri’nin nasıl oluştuğu sorusu, uluslararası bir araştırma ekibinin yaptığı ve bilim dergisi “Nature Geoscience”da yayımlanan çalışmayla aydınlandı. Araştırmaya göre, milyonlarca yıl önce Fırat Nehri yoktu; bölgede Paleo Karasu ve Paleo Murat adlı devasa iki nehir bulunuyordu. Anadolu’daki fay hatlarının şekillendirdiği bu iki nehir, tektonik hareketlerin 1.6 milyon yıl önce yataklarını değiştirmesiyle birleşti ve bugün bildiğimiz Fırat Nehri’ni meydana getirdi. Ekibin verileri; depremler veya dağ oluşumuolaylarının, Karasu ve Murat nehirlerini Akdeniz havzasından uzaklaştırarak tek bir nehir yatağında birleşmeye zorladığını ve Fırat Nehri olarak Basra Körfezi’ne dökülmelerine yol açtığını gösteriyor.
‘ANADOLU EĞİLDİ’
Türkiye’de doğan Fırat ve Dicle Nehri, “Bereketli Hilal” denilen bölgede medeniyetlerin yükselmesini sağladı. Mezopotamya’da 6 bin yıl önce Sümerler ve Asurlular gibi kadim uygarlıklar yükseldi. 1 Haziran’da yayımlanan araştırmadatektonik aktiviteler sırasında Anadolu’nun bazı yerlerinin de eğildiği, eski fayların yeniden aktif hale gelerek erozyonu hızlandırdığı ve Akdeniz’e taşınan tortunun arttığı bildirildi. Handere ve Nahr Menashe olarak bilinen jeolojik oluşumların da sel olayları sonucu oluşmuş olabileceği belirtildi.
ARAŞTIRMA NASIL YAPILDI?
Fırat Nehri’nin sırrının çözülmesini, ABD merkezli dev enerji şirketi Chevron’da sismik stratigrafi (katman bilimi) uzmanı olarak görev yapan Dr. Andrew S. Madof ve ekibi sağladı. Madof ve ekibi, 2014’te Lübnan kıyılarında doğal gaz bulmak için Akdeniz’i sismik görüntüleme yoluyla tararken, bölgedeki büyük su altı tuz yataklarının üzerinde nehir tortusu kalıntılarına rastladılar. Bu tortular, Akdeniz’in kısmen kuruduğu Messiniyen Tuzluluk Krizi olarak bilinen 5 milyon yıl önce oluşmuştu. Ekip, haritaları, uydu gözlemlerini ve diğer bilimsel yöntemleri kullanarak Fırat Nehri’nin Paleo Karasu ve Paleo Murat nehirlerinin 1.6 milyon yıl önce birleşmesiyle oluştuğunu keşfetti” dedi.
Sende Yorum yap