ABD’nin ‘kısmi çekilme’si şekilleniyor

. Yazar - Kimbilir Editör 5 Haziran 2026 Cuma

ABD’nin Avrupa’daki kuvvet komutanı, Washington’un Avrupa’dan çekmeyi planladığı askeri unsurlar hakkında müttefikleri bilgilendirdi.

Avrupa Müttefik Kuvvetler Başkomutanlığı’na yakın kaynaklara göre, ABD, Avrupa’nın güvenliği açısından nükleer kapasitesini tamamen koruyacak. Hatta nükleer şemsiyenin menzil ve kabiliyetlerinin Polonya ve Baltık ülkelerini de kapsayacak şekilde genişletilmesi ihtimali gündemde.

ABD Senatosu Silahlı Hizmetler Komitesi’nde yapılan görüşmelerde, Polonya’ya B-61 başlık taşıyabilen bombardıman uçaklarıve bu başlıkların konuşlandırılmasının değerlendirildiği belirtiliyor. Ancak bu seçeneğin, nükleer altyapı gereksinimleri nedeniyle kısa vadede yüksek maliyet ve uzun inşa süresi gibi ciddi zorluklar barındırdığı ifade ediliyor.

Washington’ın niyeti

Washington’un bu adımı, Fransa’nın nükleer şemsiyesini Doğu Avrupa’ya genişletme girişiminden duyduğu rahatsızlıkla da bağlantılı görülüyor. ABD’nin Polonya ve Baltık bölgesine yönelik nükleer planlarıyla hem Paris’e alan bırakmamayı hem de Rusya’ya karşı caydırıcılığı artırmayı hedeflediği değerlendiriliyor.

Öte yandan ABD, Avrupa’daki konvansiyonel askeri varlığını azaltma kararını somutlaştırmış durumda. NATO Kuvvet Modeli’ne yaptığı katkıları “uygun seviyeye indirme” yaklaşımı, Washington’un stratejik odağını Asya-Pasifik’e kaydırdığını açık biçimde ortaya koyuyor. Bu gelişme sürpriz değil; ABD’nin ulusal güvenlik ve savunma strateji belgeleri bu yönelimin işaretlerini uzun süredir veriyordu.

Neler kesilecek?

Planlanan kesintiler dikkat çekici boyutta. KC-135 tipi yakıt ikmal uçaklarının sayısı 71’den yaklaşık 60’a düşürülecek, yeni nesil KC-46 uçakları ise NATO planlamasına dahil edilmeyecek. F-16 sayısının 99’dan 54’e, F-15’lerin ise 63’ten 36’ya indirilmesi hedefleniyor.

En büyük daralma deniz ve insansız sistemlerde yaşanacak. ABD, Avrupa’ya tahsis ettiği uçak gemisi sayısını iki yerine bire düşürmeyi planlıyor. Fırkateyn, kruvazör ve muhrip sayıları da yarıya indirilecek. MQ-9 tipi insansız hava araçlarının sayısı azaltılırken, P-8 deniz karakol uçakları 26’dan 15’e düşürülecek. Bombardıman filolarında da yarı yarıya kesinti öngörülüyor.

Bu kapasitenin önemli bir bölümü Asya-Pasifik’e kaydırılacak. ABD, Avrupa’nın zaman içinde bu boşluğu doldurabileceğini varsayıyor. Ancak bu sürecin ne kadar hızlı ve etkili ilerleyeceği belirsizliğini koruyor.

Askeri düzeyde süren planlamaların, Temmuz ayında Ankara’da yapılacak NATO Liderler Zirvesi’nde siyasi çerçeveye kavuşması ve resmiyet kazanması bekleniyor.